Suriye’de seçmeli dil kategorisinden çıkarılan Türkçenin yerine Fransızcanın getirilmesi, Türkmen milletvekilleri ve sivil toplum kuruluşları tarafından tepkiyle karşılandı. Suriye Millî Eğitim Bakanlığı, bu değişikliği yeni müfredatın yetişmemesi nedeniyle Esad dönemi müfredatının uygulanacağı şeklinde açıkladı. Türkmenler, mağduriyetin giderilmesi için Suriye Millî Eğitim Bakanlığı ve Cumhurbaşkanlığı düzeyinde girişim başlattı. Türkiye’nin Şam Büyükelçiliği de ilgili makamlarla temaslarda bulundu.
Türkiye Gazetesi’nin haberine göre, bu karar Zeytin Dalı, Fırat Kalkanı ve Barış Pınarı bölgelerinde 2017’den beri uygulanan eğitim modelinin sonu anlamına geliyor. Suriye Türkmen Meclisi, hazırladığı eğitim raporunu Suriye Millî Eğitim Bakanlığı’na sundu. Meclis’in Halep Sorumlusu Hüseyin İsa, bu durumun sadece Türkmenleri değil, Suriye genelinde yüz binlerce öğrenciyi mağdur edeceğini belirtti. Özellikle Türkiye’de eğitim gören ve ülkesine dönen öğrencilerin Türkçe bilgilerinin sıfırlanma riskiyle karşı karşıya kalacağını ifade etti.
Hüseyin İsa, Türkiye ve Suriye arasındaki yakınlaşmaya vurgu yaparak, dil, tarih ve kültür alanındaki kazanımların korunması gerektiğini söyledi. Bu sürecin, Suriye devrimiyle daha da özel bir boyut kazandığını ve kazanımların heba edilmemesi gerektiğini belirtti.
Suriyeli milletvekilleri, Türkmen Meclisi yöneticileri ve STK temsilcileri, Türkçenin seçmeli dil statüsünden çıkarılmasının şaşkınlık yarattığını dile getirdi. 2026 tarihli bir kararname ile Kürtçe’nin bazı bölgelerde seçmeli dil olarak resmiyet kazanmasını örnek gösteren Suriyeliler, Türkçenin de benzer bir statüye sahip olmasını talep etti. Devrik rejim yasalarının gerekçe gösterilmesinin vicdanları yaraladığını belirten yetkililer, Kürtçe ve Türkçe gibi dillerin seçmeli olmasının etnik farklılıkları zenginlik olarak göstereceğini savundu.
Türkmenler ve çocukları Türkiye’de eğitim gören aileler, Kürtçe için hazırlanan kararnameye benzer bir düzenlemenin Türkçe için de yapılmasını istiyor. Suriye Anayasası’nın Arapçayı resmi dil olarak tanımlayan 4. maddesine ek olarak, Türkçenin de yeni müfredatta seçmeli dil olarak yer alması talep ediliyor.
Türk tarafının raporlarına göre, 390.000 Suriyeli öğrenci Türkiye’de Türkçe eğitimi aldı. Son yıllarda ülkesine dönen 600.000’i aşkın mülteciyle birlikte, bu durumun eğitim alanında kısa sürede çözülmesi bekleniyor. Eğitim alanındaki sorunun Cumhurbaşkanı Ahmed Şara düzeyinde ele alındığı ve çözüm için adımlar atılacağı yönünde beklentiler yüksek.
